ಆಯುರ್ವೇದ ಅರಿವು ಮಾಲಿಕೆ- ೯

19 10 2009

ಪಿತ್ತದೋಷ

ಪಿತ್ತವು ತಪನೆಯ ಅಂದರೆ ’ಬಿಸಿ’ಯ (ದಹಿಸುವ) ಕಾರಣ. ಆದ್ದರಿಂದ ದೇಹದಲ್ಲಿ ಶಾಖ, ಪರಿವರ್ತನೆಗಳು ಮುಂತಾದ ಚಯಾಪಚಯ ಕ್ರಿಯೆಗಳಿಗೆಲ್ಲ ಇದು ಬೇಕು ಅಥವಾ ಇದುವೇ ಕಾರಣ. ಹಾಗೆಯೇ ದೃಷ್ಟಿಗೆ, ರಕ್ತದ ಬಣ್ಣಕ್ಕೆ, ಬುದ್ಧಿಶಕ್ತಿಗೆ, ಜೀರ್ಣಕ್ರಿಯೆಗೆ ಹೀಗೆ ಅನೇಕ ಕಾರ್ಯಗಳಿಗೆ ಇದು ಬೇಕು.

ಪಿತ್ತದ ಸಾಮಾನ್ಯ ಗುಣಗಳೆಂದರೆ ಸ್ನಿಗ್ಧತೆ (ಕಫಕ್ಕಿಂತ ಕಡಿಮೆ), ಉಷ್ಣತೆ, ದ್ರವತ್ವ, ಚಲಿಸುವಿಕೆ (ದ್ರವದಂತೆ, ವಾತದಷ್ಟಲ್ಲ), ಉಗ್ರಗಂಧ, ತೀಕ್ಷ್ಣತೆ, ಲಘುತ್ವ (ವಾತಕ್ಕಿಂತ ಭಾರ) ಇತ್ಯಾದಿ.

ಪಿತ್ತವು ನಾಭಿಯ ಸುತ್ತಲೂ ಮೂಲವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು, ಚರ್ಮ, ಕಣ್ಣು, ಹೃದಯ, ಪಿತ್ತಜನಕಾಂಗ ಮುಂತಾದ ಕಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖವಾಗಿ ವಾಸವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಜಠರದ ಕೆಳಭಾಗವು ಮುಖ್ಯಸ್ಥಾನವೆಂದು ಬಣ್ಣಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ.

ಪಿತ್ತವು ಪಾಚಕ, ರಂಜಕ, ಭ್ರಾಜಕ, ಸಾಧಕ ಮತ್ತು ಆಲೋಚಕ ಪಿತ್ತಗಳಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ. ಜೀರ್ಣಕ್ರಿಯೆ, ದೇಹದ ಉಷ್ಣತೆಯ ನಿಯಂತ್ರಣ, ಚರ್ಮಕ್ಕೆ ಹಚ್ಚಿದ ದ್ರವ್ಯಗಳ ಪಾಚನೆ, ರಕ್ತದ ಉತ್ಪತ್ತಿ, ಯೋಚನಾ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ, ಧೈರ್ಯ, ರೂಪ ಗ್ರಹಣೆ ಹೀಗೆ ಅನೇಕ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ.

ಪಿತ್ತವು ಅತಿಯಾದರೆ ದೇಹದ ಉಷ್ಣತೆಯ ಏರಿಕೆ, ಅಂಗಾಂಗಗಳ ಹಳದಿಗಟ್ಟುವಿಕೆ, ಅತಿಸಾರ, ಅಧಿಕ ಹಸಿವು, ಅಧಿಕ ಬಾಯಾರಿಕೆ, ದೇಹದಲ್ಲಿ ಉರಿ, ನಿದ್ರಾಹಾನಿ ಇತ್ಯಾದಿಗಳುಂತಾಗುತ್ತವೆ. ಹಾಗೆಯೇ ಅಲ್ಪತೆಯಾದರೆ ದೇಹದ ಶೀತತೆ, ಹಸಿವಿಲ್ಲದಿರುವಿಕೆ, ಪೇಲವತೆ ಇತ್ಯಾದಿಗಳಿರುತ್ತವೆ.

ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಭಾರತದ ಮನೆಗಳಲ್ಲಿ ಪಿತ್ತದ ಬಗ್ಗೆ ಅರಿವು ಇರುತ್ತದೆ. ಮನೆಯ ಹಿರಿಯರು ಕೆಲವು ಬಾರಿ ’ಪಿತ್ತ ಜಾಸ್ತಿಯಾಗಿದೆ / ನೆತ್ತಿಗೇರಿದೆ’ ಇತ್ಯಾದಿಗಳನ್ನು ಹೇಳುವುದನ್ನು ಕೇಳಿರಬಹುದು. ಹಲವು ಸಲ ಅದು ಸರಿಯಾಗಿರುತ್ತದೆ. ನಮ್ಮ ದೇಹದಲ್ಲಿ ನಾನು ವಿವರಿಸಿದ ಲಕ್ಷಣಗಳು ಇತ್ಯಾದಿಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸಲು ಆರಂಭಿಸಿದರೆ ನಿಧಾನಕ್ಕೆ ಇವುಗಳ ಸತ್ಯತೆ ಮತ್ತು ಮಹತ್ತ್ವದ ಅರಿವು ಹೆಚ್ಚುತ್ತದೆ. ಮುಂದೆ ಕಫದೋಷದ ಬಗ್ಗೆ ತಿಳಿಯೋಣ, ನಮಸ್ಕಾರ.

[ಹಲವು ಕೆಲಸದ ಒತ್ತಡದಿಂದಾಗಿ ನನ್ನ ಬರವಣಿಗೆ ತಡವಾಗುತ್ತಿದೆ, ಕ್ಷಮಿಸಿ. ಸಾಧ್ಯವಾದಷ್ಟೂ ನಿಯಮಿತವಾಗಿರಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತೇನೆ. :)  ]








Follow

Get every new post delivered to your Inbox.